fa انواع گمشدگی در مطالعات طولی و روش ‌های مبنی بر درستنمایی برای تحلیل آن ‌ها آمار زیستی biostatistics پژوهشي Research وجود مقادیر گمشده در مجموعه‌ داده ‌ها به وفور در پژوهش ‌های علوم مختلف از جمله علوم پزشکی و به ویژه در مطالعات طولی، که در آن‌ ها هر فرد در طول زمان تحت اندازه ‌گیری ‌های مکرر قرار می‌گیرد، به چشم می ‌خورد. در چند دهه اخیر فعالیت‌ های آماری وسیعی در این زمینه، در حوزه ‌های مفاهیم، مباحث، روش ‌های تئوری و نرم افزاری، انجام شده است. با وجود گسترش استفاده از نتایج حاصل از این فعالیت ‌ها، در بسیاری از موارد شاهد برداشت ‌های مبهم محققین از مفاهیم و در نتیجه استنباط‌ های ناصحیح هستیم. بنا بر این با توجه به اهمیت مساله و نیاز جامعه علمی به آشنایی صحیح و دقیق با مباحث داده ‌های گمشده، در مقاله حاضر به مرور و مقایسه مفاهیمی مانند الگوها و مکانیزم ‌های گمشدگی و مدل‌ های موجود برای تحلیل داده‌ های طولی با مقادیر گمشده پرداخته شده است. علاوه بر این کاربرد این مدل ‌ها در داده‌ های یک کارآزمایی بالینی ترک سیگار با متغیر پاسخ پیوسته نشان داده خواهند شد. Missing values are frequently seen in data sets of research studies conducted in diff-erent sciences such as medicine and esp-ecially in longitudinal studies in which every individual are exposed to the repeated measures over time. In the last few decades, a vast majority of statistical activities has been done in this area, including the areas of concepts, issues, and theoretical and soft-ware methods. Despite the widespread use of the results of these statistical activities, the researchers, in many cases, have been seen to have a vague impression from these concepts which results in inaccurate infer-ences. Therefore, given the importance of the issue and the need for the scientific community to know these issues correctly and accurately, the current study is set to review and compare the concepts such as missing data patterns and mechanism, as well as the existing models in analyzing longitudinal data with missing values. Furt-hermore, their application will be explored in the data obtained from a clinical trial of addiction treatment with a continuous res-ponse variable. گمشدگی کاملاً تصادفی، گمشدگی تصادفی، گمشدگی غیرتصادفی، مدل گزینش، مدل الگوی آمیخته، مدل پارامترهای مشترک missing completely at random, missing at random, missing not at random, selection model, pattern-mixture model, shared parameters model 208 222 http://sjimu.medilam.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-220-62&slc_lang=fa&sid=1 f zayeri فرید زایری 960031947532846004567 960031947532846004567 Yes ar akbarzadeh baghban علیرضا اکبرزاده باغبان 960031947532846004568 960031947532846004568 No m kazemzadeh مژگان کاظم زاده 960031947532846004569 960031947532846004569 No m yaseri مهدی یاسری 960031947532846004570 960031947532846004570 No am abbasi علی محمد عباسی 960031947532846004571 960031947532846004571 No