en بررسی ابعاد خودکارآمدی بیماران مولتیپل اسکلروزیس در استان چهارمحال و بختیاری در سال 1403 آموزش و ارتقاء سلامت education vartqa slamt پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:8pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:.1pt">مقدمه:</span></span></span></span></b> <span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">خودکارآمدی به‌عنوان یک مفهوم مهم در مدیریت بیماری‌های مزمن است. این مطالعه برای اولین بار، با هدف بررسی ابعاد خودکارآمدی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس (</span></span>MS<span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">) در استان چهارمحال و بختیاری انجام شد.</span></span><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span style="font-family:"B Zar""></span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:8pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:.1pt">مواد و روش&shy;ها:</span></span></span></span></b> <span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">این مطالعۀ مقطعی در سال ۱۴۰۳ صورت گرفت. جامعۀ هدف بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس استان چهارمحال و بختیاری بودند که در کمیسیون تشخیص </span></span>MS<span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""> دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد پرونده فعال داشتند. بیماران بالای ۲۰ سال که دست‌کم یک سال از تشخیص بیماری آنان گذشته بود، وارد مطالعه گردیدند. درمجموع، ۱۷۵ بیمار به‌صورت تصادفی انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسش‌نامۀ ۱۱ سؤالی خودکارآمدی اختصاصی بیماران </span></span>MS<span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""> بود که در سه بعد استقلال-فعالیت، کنترل شخصی و نگرانی‌ها-علایق و با دامنۀ نمرۀ ۰ تا ۱۰۰ طراحی‌شده است. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار </span></span>SPSS vol.21<span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""> تحلیل گردیدند و سطح معنی‌داری آماری 05/0></span></span>P<span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""> در نظر گرفته شد.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:8pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:.1pt">یافته&shy; های پژوهش: </span></span></span></span></b><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">میانگین و انحراف معیار نمرات خودکارآمدی در ابعاد استقلال-فعالیت 17/13</span></span><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span cambria="" style="font-family:">&plusmn;</span></span><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">71/52، کنترل شخصی 35/16</span></span><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span cambria="" style="font-family:">&plusmn;</span></span><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">74/54، نگرانی-علایق 52/17</span></span><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span cambria="" style="font-family:">&plusmn;</span></span><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">00/42 و نمرۀ کلی خودکارآمدی 93/6</span></span><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span cambria="" style="font-family:">&plusmn;</span></span><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">81/49 بود که در سطح متوسط قرار داشت. میان سابقۀ خانوادگی ابتلا به بیماری و دو بعد کنترل شخصی و نگرانی-علایق رابطۀ آماری معنی‌داری مشاهده گردید، به‌گونه‌ای که در بیماران دارای سابقۀ خانوادگی، میانگین نمرۀ کنترل شخصی به‌طور معنی‌داری کمتر و نمرۀ بعد نگرانی-علایق بیشتر بود؛ همچنین محل سکونت با ابعاد استقلال-فعالیت و کنترل شخصی ارتباط معنی‌دار داشت و ساکنان مناطق شهری نمرات بالاتری در این دو بعد کسب کردند (</span></span>P<0.05<span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">).</span></span><b><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:.1pt"></span></span></span></span></b></span></span></span></span><br> <span style="font-size:8pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">بحث و نتیجه‌گیری</span></span></span></span></b><span lang="AR-SA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">: </span></span><span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">نتایج این مطالعه نشان می‌دهد که طراحی و اجرای مداخلات آموزشی و روان‌شناختی با هدف ارتقای خودکارآمدی بیماران مبتلا به </span></span>MS<span lang="FA" style="font-size:9.0pt"><span b="" style="font-family:" zar="">، به‌ویژه در افراد دارای سابقۀ خانوادگی بیماری و ساکنان مناطق روستایی، ضروری است.</span></span></span></span></span></span><br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:9pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.2pt">Introduction:</span></span></b> &nbsp;Self-efficacy is an important concept in the management of chronic diseases. This study was conducted for the first time to study of self-efficacy dimensions of multiple sclerosis patients in Chaharmahal and Bakhtiari province, 2024.</span></span><br> <span style="font-size:9pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.2pt">Materials & Methods: </span></span></b>This cross-sectional study was conducted in 2024. The target population was multiple sclerosis (MS) patients in the province who had a file with the MS Diagnosis Commission of Shahrekord University of Medical Sciences. Patients over 20 years of age who had been diagnosed with the disease for at least one year were included in the study, 175 people were randomly selected to complete the questionnaire. The 11-question self-efficacy questionnaire was specific to MS patients in three dimensions; independence-activity, personal control, concerns-interests with scores ranging from zero to 100. The results were statistically analyzed using SPSS V.21 less than 0.05 significance.<span style="font-size:12.0pt"><span style="color:#374151"></span></span></span></span><br> <span style="font-size:9pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.2pt">Results:</span></span></b> The mean and standard deviation of the scores in the dimensions of independence-activity were 52.71&plusmn;13.17, personal control was 54.74&plusmn;16.35, concerns-interests were 42.00&plusmn;17.52, and the total score of self-efficacy was 49.81&plusmn;6.93, which was in the moderate range. There was a significant relationship between family history of the disease and the two dimensions of personal control and concerns-interests, and in the group with family history, the mean score of the personal control dimension was significantly lower and the concern-interests dimension was higher. Place of residence had a significant relationship with the two dimensions of independence-activity and personal control, and in urban residents, the mean score of these two dimensions was significantly higher (p<0.05).</span></span><br> <span style="font-size:9pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.2pt">Conclusion:</span></span></b> Focusing on educational and psychological interventions to strengthen the self-efficacy of MS patients is important, especially in groups with a family history and residents of rural areas.</span></span><br> <br> &nbsp;</div> مالتیپل اسکلروزیس, خودکارآمدی, کیفیت زندگی Multiple sclerosis, self-efficacy, quality of life 31 43 http://sjimu.medilam.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2314-4&slc_lang=en&sid=1 Masoumeh Alidosti معصومه علیدوستی malidosti94@gmail.com 9600319475328460050356 9600319475328460050356 No Dept of Public Health, School of Health, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran گروه بهداشت عمومی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران Yasamin Zahra Heidari یاسمین زهرا حیدری yasamiin78hdr.s@gmail.com 9600319475328460050357 0009-0003-0431-5587 No Student Research Committee, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران Elahe Tavassoli الهه توسلی tavassoli.ebra@gmail.com 9600319475328460050358 9600319475328460050358 No Social Determinants of Health Research Center, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران Majid Jafari مجید جعفری jafarimd90@gmail.com 9600319475328460050359 9600319475328460050359 Yes Social Determinants of Health Research Center, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران