fa بررسی مقایسه‌ای اختلال هموستاز محیطی هورمون‌های تیروئیدی در بیماران همودیالیزی دیابتی و غیردیابتی بیو شیمی بالینی clinical biochemistry پژوهشي Research <strong><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">مقدمه</span></span></strong>: <span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">بیماری مزمن کلیوی یکی از علل فزاینده مرگ‌ومیر در کشورهای توسعه‌یافته است. شیوع بیماری‌های تیروئیدی در افراد مبتلا به بیماری مزمن کلیوی بیشتر است؛ اما سازوکارهای ایجاد آن هنوز به‌خوبی شناخته‌نشده است. مطالعۀ حاضر با هدف بررسی سطوح خونی هورمون‌های تیروئیدی در بیماران دیابتی (نوع 2) و غیردیابتی مبتلا به مرحلۀ نهایی بیماری مزمن کلیوی و تحت درمان با همودیالیز صورت گرفت.</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">مواد و روش ها:</span></span></span></strong> <span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">در بیماران همودیالیزی، سطح سرمی هورمون محرک تیروئید (</span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:.1pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">TSH/Thyroid stimulating hormone</span></span></span><span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">)، 3، 5، &#39;3، &#39;5- تترا یدوتیرونین (</span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:.1pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">T4/thyroxine</span></span></span><span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">) و 3،&#39;3، 5- تری یدوتیرونین (</span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:.1pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">T3</span></span></span><span style="letter-spacing:.1pt;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">) سنجیده شد. علاوه بر آن، پروفایل عملکرد کلیوی (اوره و کراتینین)، اسید اوریک، پروفایل لیپیدی سرم و میزان قند خون ناشتا نیز اندازه‌گیری گردید.</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">یافته‌ها:</span></span></span></strong> <span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">میزان هورمون‌های </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">TSH</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">T4</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;"> و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">T3</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;"> در بیماران همودیالیزی- دیابتی با افراد همودیالیزی- غیردیابتی تفاوت آماری معناداری ندارد؛ اما نسبت 3،&#39;3، 5- تری یدوتیرونین به تیروکسین (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">T3/T4</span></span></span> <span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">ratio</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">) در گروه همودیالیزی-دیابتی در مقایسه با بیماران همودیالیزی-غیردیابتی، تفاوت آماری معناداری نشان داد (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">P<0.05</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">). این نسبت در بیماران زن همودیالیزی-دیابتی در قیاس با افراد همودیالیزی</span></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">&ndash;</span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">غیردیابتی به‌ترتیب برابر 026/0</span></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">&plusmn;</span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">220/0 و 12/0</span></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">&plusmn;</span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">554/0 بود؛ اما برای مردان همودیالیزی-دیابتی در مقایسه با افراد همودیالیزی</span></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">&ndash;</span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;"> غیردیابتی به‌ترتیب برابر 01/205</span></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">&plusmn;</span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">0/0 و 05/0</span></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:9.0pt;">&plusmn;</span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">295/0 محاسبه گردید.</span></span><br> <strong><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">بحث و نتیجه‌گیری:</span></span></span></strong> <span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">اختلال هموستاز در نسبت</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">T3/T4 </span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;">، در گروه همودیالیزی-دیابتی نسبت به بیماران همودیالیزی-غیردیابتی وجود دارد و این اختلال با محور هیپوتالاموس-هیپوفیز-تیروئید مرتبط نیست و عوامل محیطی نظیر میزان فعالیت آنزیم‌های یدوتیرونین دیدیناز نوع 1 و نوع 2 که در تنظیم سطوح سرمی و تبدیل </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">T4</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;"> به </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;">T3</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;"> دخیل هستند، می‌توانند مسئول تفاوت‌های مشاهده‌شده باشند.</span></span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:9.0pt;"></span></span> <strong>Introduction:</strong> Chronic kidney disease (CKD) is a leading cause of death and morbidity in developed countries. Although recent studies have shown that the prevalence of thyroid disorders is higher in individuals with CKD, the underlying mechanisms are not clear. Therefore, this study aimed to evaluate the blood levels of thyroid hormones in diabetic (diabetes type 2) and non-diabetic patients with end-stage renal disease under hemodialysis treatment.<br> <strong>Material & Methods:</strong> Thyroid-stimulating hormone (TSH), 3, 5, 3&#39;, 5&#39;-tetraiodothyronine (T4/thyroxine), and 3, 3&#39;, 5-triiodothyronine (T3), were measured. Furthermore, kidney function tests (urea and creatinine), uric acid, serum lipid profile, and fasting blood glucose were measured using spectrophotometry-based methods.<span dir="RTL"></span><br> (Ethic code: 991025/77)<br> <strong>Findings:</strong> There was no significant difference between the <em>hemodialytic</em>-diabetic subjects (HDS) and <em>hemodialytic</em>-non-diabetic subjects (HNDS) regarding the levels of thyroid function hormones, including TSH, T4, and T3. However, the ratio of triiodothyronine (T3) to thyroxine (T4) (T3/T4 ratio) was significantly different between the HDS and HNDS (P<0.05). These ratios (mean&plusmn;standard error of the mean) were obtained at 0.220&plusmn;0.026 and 0.554&plusmn;0.12 in <em>female HDS</em> and <em>HNDS</em>, respectively. On the other hand, regarding males, these ratios were determined at 0.205&plusmn;0.01 and 0.295&plusmn;0.05 in <em>HDS</em> and <em>HNDS</em>, respectively.<br> <strong>Discussion & Conclusion:</strong> Homeostasis disturbance in the T3/T4 ratio hemostasis is present in HDS, compared to HNDS; however, it is not related to the hypothalamic-pituitary-thyroid axis. Peripheral factors, including the activities of iodothyronine deiodinase type 1 and type 2 enzymes, which are involved in regulating serum levels and converting T4 to T3, are probably responsible for the observed differences.<br> &nbsp; تری یدوتیرونین, تیروکسین, دیابت, نارسایی مزمن کلیه, نسبت T3/T4, هورمون محرک تیروئید Chronic kidney disease, Diabetes, Thyroid-stimulating hormone, Thyroxine, Triiodothyronine, T3/T4 ratio 59 68 http://sjimu.medilam.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1158-3&slc_lang=fa&sid=1 Enayat Anvari عنایت انوری anvari_ph@yahoo.com 9600319475328460045046 9600319475328460045046 No Dept of physiology, Faculty of Medicine, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran گروه فیزیولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران Abolfazl Fateh ابوالفضل فاتح sara.beigloo@gmail.com 9600319475328460045047 9600319475328460045047 No Dept of Mycobacteriology and Pulmonary Research, Pasteur Institute of Iran, Tehran, Iran بخش سل و تحقیقات ریوی، انستیتو پاستور ایران، تهران، ایران Ali Noori Zadeh علی نوری زاده alincbc@gmail.com 9600319475328460045048 9600319475328460045048 Yes Dept of Clinical Biochemistry, Faculty of Medicine, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran گروه بیوشیمی بالینی، دانشکدۀ پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران