Journal of Ilam University of Medical Sciences

fa رابطۀ سیاست‌گذاری و استقلال دانشگاهی در دانشگاه‌های علوم پزشکی کلان منطقۀ سه Impact of Policy-Making on the University Autonomy in Macro Medical Universities of Region Three عمومى General پژوهشي Research مقدمه: سیاست‌گذاری یکی از مباحث اصلی و بنیادین در حوزۀ مدیریت نهادها و سازمان‌ها به‌شمار می‌آید که توجه به فرایند و مؤلفه‌های آن امری ضروری و اجتناب‌ناپذیر است؛ بنابراین، هدف از پژوهش حاضر بررسی رابطۀ سیاست‌گذاری و استقلال دانشگاهی در دانشگاه‌های علوم پزشکی کلان منطقۀ سه است. مواد و روش ها: پژوهش کاربردی حاضر با رویکرد تلفیقی (کیفی و کمی) در سال 1400 در استان ایلام انجام شد. جامعۀ آماری در بخش کیفی، اساتید دانشگاه‌های علوم پزشکی کلان منطقۀ سه و به‌منظور طرح پرسش‌نامۀ سیاست‌گذاری بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند و با در نظر گرفتن قانون اشباع، تعداد 15 نفر انتخاب شد و در بخش کمی که به بررسی رابطۀ متغیرها بر اساس دیدگاه مشارکت‌کنندگان اختصاص داشت، بر اساس فرمول کوکران، 320 نفر با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای از میان مدیران و معاونان واحدها، دانشکده‌ها، مدیران گروه‌ها و اساتید هیئت ‌علمی دانشگاه‌های علوم پزشکی کلان منطقۀ سه آمایش آموزش عالی بخش سلامت کشور به‌عنوان نمونۀ آماری انتخاب گردیدند. در بخش کیفی پرسش‌نامه از طریق روش دلفی و در دو دور، نظرات خبرگان از طریق مصاحبه‌های نیمه ساختاریافتۀ 70 دقیقه‌ای و بررسی مضامین و مطالعۀ مبانی نظری طراحی و نهایی شد. برای جمع‌آوری داده‌ها در بخش کمی، از پرسش‌نامۀ محقق ساختۀ سیاست‌گذاری و استقلال دانشگاهی استفاده گردید. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌‌ها از آزمون‌‌ تحلیل عاملی تأییدی و معادلات ساختاری در قالب نرم‌افزارهای SPSS و PLS استفاده شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که در میان ابعاد مختلف سیاست‌گذاری، بعد «ساختار دانشگاه» با مقدار R2=0.927 بیشترین تأثیر را داشت. در میان مؤلفه‌های استقلال دانشگاه نیز، مؤلفۀ استقلال رهبری با مقدار R2=0.942 و ضریب مسیر 971/0 بیشترین تأثیر را نشان داد. بحث و نتیجه‌گیری: بر اساس ضرایب مسیر، بار عاملی 644/0 میان دو متغیر سیاست‌گذاری و استقلال دانشگاه برقرار شد که بالاتر از حد متوسط و در حد قوی بود و ازآنجا که آمارۀ تی آن برابر 247/16 خارج از بازه (58/2 و 58/2-) قرار دارد؛ بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که رابطۀ سیاست‌گذاری بر استقلال دانشگاهی در دانشگاه‌های پزشکی کلان منطقۀ سه مثبت و معنی‌دار بود. Introduction: Policy making is one of the main and fundamental issues in the management of institutions and organizations which necessitates attention to its process and components. Therefore, this study aimed to evaluate the relationship between policy-making and university autonomy in macro medical universities of region 3. Material & Methods: The present applied study was conducted with an integrated approach (qualitative and quantitative) in Ilam province of Iran, in 2021. The statistical population in the qualitative part consisted of the professors of macro medical universities in region 1 among whom 15 individuals were selected for designing the policy-making and university autonomy questionnaires using the purposive sampling method, considering the saturation law. In the quantitative part, 320 subjects were selected using a stratified random sampling method from managers and deputies of departments, faculties, department heads, and faculty members of macro medical universities in the health sector of region 3 to examine the relationship between variables. In the qualitative part, the questionnaires were designed and finalized through the Delphi method in two rounds, the experts’ opinions obtained through semi-structured 70-min interviews, and the review of topics and study of theoretical foundations. In the quantitative section, a researcher-made questionnaire on university policy-making and university autonomy was used for data collection. The SPSS and PLS software were used to analyze the data through confirmatory factor analysis and structural equations. (Ethic code: 2084838744062451398162299017) Findings: The results showed that among the various dimensions of policy-making, the component of “university structure” had the greatest impact with R2=0.927, and among the components of university independence, leadership independence had the most impact with R2=0.942 and path coefficient=0.971. Discussion & Conclusion: Based on the path coefficients, a factor load of 0.644 was established between the two variables of policy-making and university autonomy which was above average and, therefore, significant. Moreover, since the t-statistic value of 16.247 was established out of the (-2.58, 2.58) range, it can be concluded that the relationship between policy-making and university autonomy in macro medical universities in region 3 was positive and meaningful.   استقلال دانشگاهی, دانشگاه علوم پزشکی, سیاست‌گذاری, منطقۀ سه Medical Sciences University, Policy-making, Region 3, University Autonomy 27 38 http://sjimu.medilam.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-6839-1&slc_lang=fa&sid=1 Mehdi Shabani مهدی شعبانی Mehdishabani609@yahoo.com 9600319475328460045732 9600319475328460045732 No Dept of Educational Management, Sari Branch Islamic Azad University, Sari, Iran گروه مدیریت آموزش عالی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران Saeed Saffarian Hamedani سعید صفاریان همدانی Snhrm3000@yahoo.com 9600319475328460045733 9600319475328460045733 Yes Dept of Educational Management, Sari Branch Islamic Azad University, Sari, Iran گروه مدیریت آموزش عالی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران Reza Usefi saeedabadi رضا یوسفی سعیدآبادی rusefi@yahoo.com 9600319475328460045734 9600319475328460045734 No Dept of Educational Sciences, Sari branch, Islamic Azad University, Sari, Iran گروه علوم تربیتی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران