fa ارزیابی و مقایسه زیستی کیفیت پروتئین سویا عمومى General پژوهشي Research چکیده مقدمه: ارزیابی کیفیت پروتئین مواد غذائی به دلایل بیولوژیک و اقتصادی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. به همین علت روش های بیولوژیک، میکروبیولوژیک، شیمیائی و تلفیقی برای تعیین کیفیت پروتئین‌ها معرفی و بکار گرفته شده است. در بین روشهای موجود، نسبت خالص پروتئین (NPR) ، نسبت خـالص نسبی پروتئین (RNPR) ، قابلیت حقیقی هضم پروتئین (TPD) و نسبت کارآیی پروتئین (PER) بعنوان روشهای مناسب برای تعیین کیفیت پروتئینها پیشنهاد شده است. با توجه به مصرف بالای فرآورده های حبوبات از جمله سویا بویژه در خانوارهای کم درآمد این مطالعه با هدف ارزیابی و مقایسه کیفیت پروتئین سویا بـا روش های فوق روی یک نمونه محصول سویا در سال 1382 انجام گرفت. مواد و روش‌ها: تحقیق با طراحی تجربی روی تعداد 48 موش صحرائی نر در محدوده سنی 23-21 روز، از نژاد Wistar تحت 6 رژیم غذایی در گروه‌های 8 تائی شامل: مورد (سویا)، مبنا (کازئین+متیونین) و پایه (بدون پروتئین) برای مطالعه RNPR, PER (شرایط مطالعه PER مشابه RNPR می باشد با این تفاوت که طول مدت مطالعه PER, 28روز و همچنین فاقد رژیم بدون پروتئین می باشد) و 3 رژیم مورد مبنا و پایه برای مطالعه TPD قرار داده شدند. طول دوره مطالعه برای NPR، 14 روز بود. بمنظور محاسبه NPR، مقدار پروتئین دریافتی و افزایش وزن حیوانات تعیین گردید. طول دوره مطالعه برای TPD, 9 روز بود. برای محاسبه TPD، مقدار ازت دریافتی و ازت دفعی حیوانات تعیین گردید. برای تعیین PER مقدار پروتئین دریافتی و تغییر وزن حیوانات اندازه‌گیری شد. مقایسه NPR، RNPR، TPD و PER گروههای دریافت کننده رژیم کازئین+ متیونین و سویا با استفاده از آزمون t-test صورت گرفت. یافته‌های پژوهش: شـاخص NPR بـرای پروتئین کـازئین+ متیـونین 4/0 3/4، سویـا 3/0 6/3 (01/0P<) و شـاخص RNPR بـرابـر 83 بـود. ارقام 2/24/93 و 5/22/83 بعنوان میانگین شاخص TPD به ترتیب برای پروتئین‌های کازئین متیونین و سویا بود. شـاخص PER بـرای پروتئیـن کـازئین و متیونین 2/0 3، سویـا 3/0 2/2 (001/0P<) بود. نتیجه‌گیری نهایی: کیفیت پروتئین سویا در مقایسه با کازئین پایین است. Abstract Introduction: Evaluation of the quality of food proteins have a great importance because of its biological and economical asfects. However biological, microbiological, chemical and combined methods have been used and introduced for determining quality of Proteins. Among the exsisted methods, NPR, RNPR,TPD and PER have been suggested as appropriatie methods for determining quality of Proteins. This study has been conducted to evaluate of quality protein of soya, using the mentioned methods on the soya products in 2003. Materials & Methods: This experimental study has been made on 48 male wistar rats, aged 21-23 days under 6 food diet in boundles of 8 including 3 diet soya, Casein+Methionine and control (free Protein) in order to study RNPR and PER (The condition of studing RNPR and PER are the same with the exception that the duration of study on PER is 28 days without limitation of Protein intake) and 3 diet soya, Casein+Methionine and control for studing TPD. Period of study for NPR was 14 days. Protein intake, weight increase was determined for calculating NPR. Period of study for TPD was 9 days. Nitrogen intake and fecal Nitrogen were determined for calculating TPD. Protein intake and change in weight of animals were determined. Rata of NPR, RNPR, TPD and PER was evaluated by T- test. Results: Indicator of NPR was calculated 3.650.35 and 4.370.48 for soya and Casein+Methionin respectively (P<0.01) and RNPR=83. Indicator of TPD was calculated 83.232.5 and 93.452.22 for soya and Casein+Methionin respectively (P<0.0001). Indicator of PER was 2.280.35 and 3.040.24 for Soya and Casein+Methionin respectively (P<0.001). Conclusion: Soya protein as compared with Casein is of lower quality. : کیفیت پروتئینی, RNPR, TPD, PER, سویا : Protein Quality, Soya, Biology. 1 6 http://sjimu.medilam.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-35&slc_lang=fa&sid=1 محسن تقی‌زاده 9600319475328460019603 9600319475328460019603 Yes ... 9600319475328460019604 9600319475328460019604 No